ISO 19650-3 คืออะไร?
มาตรฐาน ISO 19650-3 เป็นแนวทางสำหรับการจัดการข้อมูลในช่วงการดำเนินงานของสินทรัพย์ (Operational Phase) โดยใช้ระบบ Building Information Modelling (BIM) เพื่อช่วยให้องค์กร สามารถบริหารจัดการข้อมูลของอาคาร และโครงสร้างพื้นฐานได้อย่างเป็นระบบ ตลอดอายุการใช้งานของสินทรัพย์
วัตถุประสงค์ของมาตรฐาน
มาตรฐานนี้ช่วยให้องค์กรสามารถ
- กำหนดความต้องการด้านข้อมูลของสินทรัพย์ได้อย่างชัดเจน
- สร้างสภาพแวดล้อมการทำงานร่วมกันระหว่างผู้เกี่ยวข้องหลายฝ่าย
- แลกเปลี่ยนและจัดเก็บข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ
- สนับสนุนการตัดสินใจด้านการบริหารสินทรัพย์และการบริหารอาคาร
ใครบ้างที่เกี่ยวข้อง?
มาตรฐานนี้เหมาะสำหรับ
- เจ้าของสินทรัพย์ (Asset Owners)
- ผู้ดำเนินงานหรือผู้ให้บริการบริหารสินทรัพย์
- ผู้บริหารอาคารและสิ่งอำนวยความสะดวก (Facility Managers)
- ทีมงาน BIM และผู้ที่เกี่ยวข้องกับการส่งมอบข้อมูลของโครงการ
แนวคิดสำคัญใน ISO 19650-3
1. การบริหารจัดการสินทรัพย์ (Asset Management)
คือการบริหารสินทรัพย์อย่างเป็นระบบเพื่อสร้างคุณค่าสูงสุด โดยพิจารณาความสมดุลระหว่าง
- ต้นทุน (Cost)
- ความเสี่ยง (Risk)
- โอกาส (Opportunity)
- ประสิทธิภาพการใช้งาน (Performance)
เป้าหมายคือทำให้สินทรัพย์สามารถใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่าตลอดวงจรชีวิต
2. การบริหารอาคารและสิ่งอำนวยความสะดวก (Facility Management)
เป็นการบริหารจัดการอาคาร พื้นที่ ระบบประกอบอาคาร และบริการต่าง ๆ เพื่อ
- ยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ใช้งาน
- สนับสนุนการดำเนินธุรกิจขององค์กร
- สร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพ
3. บทบาทของ BIM และข้อมูลสารสนเทศ
BIM ไม่ได้ใช้เฉพาะในช่วงออกแบบและก่อสร้าง แต่ยังมีบทบาทสำคัญในช่วงการใช้งานอาคาร โดยข้อมูลที่จัดเก็บใน Asset Information Model (AIM) จะช่วยให้
- ติดตามสถานะและประสิทธิภาพของสินทรัพย์
- วางแผนบำรุงรักษาได้แม่นยำ
- ลดความซ้ำซ้อนของข้อมูล
- ตัดสินใจได้รวดเร็วและมีข้อมูลสนับสนุน
มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
ISO 19650-3 ทำงานร่วมกับมาตรฐานอื่นในชุด ISO 19650 เช่น
- ISO 19650-1: แนวคิดและหลักการจัดการข้อมูลด้วย BIM
- ISO 19650-2: การจัดการข้อมูลในช่วงออกแบบ ก่อสร้าง และส่งมอบ
- ISO 19650-5: การจัดการข้อมูลโดยคำนึงถึงความมั่นคงปลอดภัย
4. ความเชื่อมโยงของการจัดการข้อมูลตลอดวงจรชีวิตสินทรัพย์
![]()
รูปที่ 1 แสดงให้เห็นว่าการจัดการข้อมูลตามมาตรฐาน ISO 19650 ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในช่วงออกแบบและก่อสร้างเท่านั้น แต่ยังครอบคลุมไปถึงช่วงการดำเนินงานและการบริหารสินทรัพย์หลังส่งมอบอีกด้วย
ข้อมูลที่ถูกสร้างขึ้นในช่วงการพัฒนาโครงการ (Delivery Phase) จะถูกส่งต่อไปยังช่วงการดำเนินงานของสินทรัพย์ (Operational Phase) ผ่านจุดถ่ายโอนข้อมูลสำคัญ เพื่อให้เจ้าของสินทรัพย์และผู้บริหารอาคารสามารถนำข้อมูลดังกล่าวไปใช้ในการบริหาร จัดการ บำรุงรักษา และพัฒนาประสิทธิภาพของสินทรัพย์ได้อย่างต่อเนื่อง
มาตรฐาน ISO 19650 กำหนดให้การจัดการข้อมูลเป็นส่วนหนึ่งของการบริหารโครงการ (Project Management) และการบริหารสินทรัพย์ (Asset Management) ซึ่งทั้งหมดดำเนินอยู่ภายใต้กรอบการบริหารจัดการองค์กร (Organizational Management)
นอกจากนี้ แม้ว่ามาตรฐาน ISO 9001 (การบริหารคุณภาพ), ISO 55000 (การบริหารสินทรัพย์) และ ISO 21500 (การบริหารโครงการ)
จะมีความเกี่ยวข้องและสามารถนำมาใช้ร่วมกันได้ แต่ไม่ได้เป็นข้อกำหนดบังคับสำหรับการนำมาตรฐาน ISO 19650-3 ไปประยุกต์ใช้
กล่าวโดยสรุป ISO 19650-3 มุ่งเน้นการสร้างความต่อเนื่องของข้อมูลตลอดวงจรชีวิตสินทรัพย์ เพื่อให้ข้อมูลที่ถูกจัดทำในช่วงออกแบบและก่อสร้างสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้จริงในช่วงการดำเนินงาน ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการตัดสินใจ ลดความซ้ำซ้อนของข้อมูล และสนับสนุนการบริหารสินทรัพย์ในระยะยาว